Nijmeegse Vereniging ter Bevordering van Vrouwencultuur

Op een mooie zomerdag in juni 1977 zaten zes vrouwen rond een tafel. Midden op die tafel lag een stoutmoedig plan: een eigen vrouwenboekhandel in Nijmegen. Met haar zessen hadden ze veel dingen verschillend, de een studeerde, de ander werkte, de een (nou ja één) was lesbies, de ander niet. Eén ding hadden ze gemeen: ze wisten niets van boekhandels."


"Er was in Nijmegen geen vrouwenboekhandel, geen vrouwenkafee dat elke dag geopend was, laat staan een vrouwendokumentatiecentrum. Wat uitgaan betreft: alleen op de woensdagavonden konden we elkaar ontmoeten tijdens de vrouwenavond in Café de la Paix en verder waren er de maandelijkse baravonden van het pas geopende Vrouwencentrum.
Het was dan ook duidelijk dat, toen in juni 1977 zes vrouwen het initiatief namen om de Nijmeegse Vereniging ter Bevordering van Vrouwencultuur op te richten, de behoefte groot was."   [uit: De Feeks, een spannend bedrijf in woord en beeld; over vijf jaar vrouwenkultuur, 1983]

“In Nijmegen werd De Feeks ontmoetingscentrum van alle vrouwen die iets wilden [feministische actie of een vriendin, of vaak allebei]. We initieerden een groot internationaal vrouwenmuziekfestival in 1980, we deden mee aan demonstraties, gaven boeken uit, organiseerden avonden over kunst, literatuur en politiek, discussieerden tot we erbij neervielen [..]. We hadden een ongelooflijke collectie boeken, tijdschriften en platen en bestelden die in alle hoeken en gaten van de wereld. We spitten de hele geschiedenis om en groeven naar de schatten die daarin verborgen lagen, maakten nieuwe geschiedenis door het scheppen van een cultuur die meer was dan een subcultuur." [uit: blog ‘Lesbian Nation’ door Ineke van Mourik op theflyingcamel.nl]

1981 De Feeks Eiermarkt Nijmegen

 1981  Vereniging De Feeks aan de Eiermarkt, tijdens de bouw van de parkeergarage. [Klik op illustraties voor meer affiches en foto's van en over De Feeks]

1986 De Feeks vrouwenkafee slotfeest

 1986   Vrouwenkafee De Feeks sluit met een groot eindfeest. Het café voor vrouwen apart is niet langer de enige vrijplaats. Een aantal barvrouwen van De Feeks begint een eigen café. De Kroeg in Bottendaal en café Mets aan de Grotestraat zijn al snel gelegenheden waar ‘iedereen anders’ zich thuisvoelt.

  Lees meer over de geschiedenis van de Nijmeegse Vereniging ter Bevordering van Vrouwencultuur De Feeks

...     Erg korte geschiedenis
De Nijmeegse Vereniging ter Bevordering van Vrouwencultuur De Feeks start in november 1977 een vrouwenboekhandel [vbh] in een voormalige drankenhandel aan de Eiermarkt, nu Ridderstraat 11. Januari 1978 opent Vrouwenkafee [vkf] De Feeks om de hoek aan Anthoniusplaats 19. In september 1978 start vrouwendokumentatiecentrum [vdc of dok] De Feeks in de kelder aan de Eiermarkt.

1983 De Feeks vdc kraakpand Anthoniusplaats 1 Mei 1982 kraakt vdc De Feeks een leegstaand pand tegenover het kafee: Anthoniusplaats 1. Eind 1986 kan vdc De Feeks, na renovatie door de Gemeente en korting in de huur, de benedenverdieping van het monumentale pand  betrekken.
December 2011 moet vdc De Feeks sluiten, de Gemeentelijke coulance en Provinciale subsidie zijn gestopt. 
Mei 2013 wordt Anthoniusplaats 1 ingericht als Roze Huis Nijmegen. Stichting Beheer Homohuis is nu de eigenaar. COC Regio Nijmegen en jongerenorganisatie Dito zijn de vaste bewoners.

1984 De Feeks boekhandel verhuist Mei 1984 verhuist vbh De Feeks naar de Van Welderenstraat 34. In 1992 willen de bedrijfsvoerders een breder publiek bereiken: De Feeks is dan niet langer vrouwenboekhandel, maar 'vrouwen-homo-niet westerse' boekhandel.
November 2007 wordt de boekhandel overgenomen door een mannenstel. De Feeks bloeit op en is t/m december 2018 een trefpunt voor iedereen. Dan sluiten de deuren aan de Van Welderenstraat  defintief en is De Feeks alleen nog een 'online Regenboogcommunity’. In 2022 gaan de website en socials offline en is het Feeksboek definitief gesloten.

Wist je dat...    Nijmeegse lesbische vrouwen voeren in de jaren 70 en 80 volop actie voor heterobelangen, maar vinden als pot in de vrouwenbeweging zelf weinig gehoor. Vanuit lesbische praatgroepen ontstaan nieuwe initiatieven: heteroseksisme aan de kaak stellen en POTTENCULTUUR maken. Onafhankelijk lesbies feministies genootschap 'de Knalpot' viert haar oprichting in 1978 met de Lesbiese Maand. De band 'Rommelpot' treedt op voor De Feeks. Op de Ganzenheuvel is receptie met ranja en taart en feliciteren vrouwen elkaar met lesbisch zijn. Onderwijl kan het winkelend publiek 'pottenkijken'. Er klinkt 'Pottenradio' vanuit kraakpand Pontanus. De 'Pottenkrant' en de eerste 'Pottenagenda' zijn publicaties door De Feeks. Het Vrouwenhuis organiseert een dansavond met de naam 'sPOTturn'. In kafee De Feeks kun je eten 'wat de pot schaft'. Met de video 'Da’s Een Pot Da’s Zeker!' wordt teruggeblikt op onzichtbaar lesbisch Nijmegen in de jaren 60. In 1985 al niet meer voorstelbaar.

1979 DeFeeksDeFeeksDeFeeks

 1979  Publicatie t.g.v. het eenjarig bestaan van De Feeks. Lees online

2002 De Feeks boekhandel 25 jaar

  2002  boekhandel De Feeks bestaat 25 jaar.

opdrachten

   Stel jij gaat een boekwinkel beginnen. Welke boeken zou jij willen verkopen en wat is dan de naam van je boekwinkel?

  'Feeks' is eigenlijk een scheldwoord. 'Pot' is zowel scheldwoord als geuzennaam. Wat is een geuzennaam? Lees de alinea hierboven. Hoe maakten lesbische vrouwen van een scheldwoord een geuzennaam?

   Vrouwenboekhandel De Feeks verkocht in het begin vooral 'vrouwenboeken' en 'lesboboeken'. Later ook 'homoboeken' en boeken over/van 'niet-westerse' mensen. Tegenwoordig bestaat er een Regenboog Top 100 boekenlijst . Maar sommige schrijvers willen zichzelf niet in een apart hokje laten plaatsen. Sommige lezers vinden het juist wel handig. Wat vind jij?

verder lezen